Για την πληρότητα της ιστορικής αυτής μονογραφίας, την καλύτερη, την πιο αξιόπιστη, αντικειμενική, σφαιρική ενημέρωση και πληροφόρηση, για μια πλήρη, σαφή και σε βάθος κατανόηση και προκειμένου ο αναγνώστης να αποκτήσει ολοκληρωμένη εικόνα του θέματος που πραγματεύομαι αναλυτικά και σε βάθος, θεώρησα επιβεβλημένο να προτάξω μεγάλα αποσπάσματα από μια σημαντική, άκρως ενδιαφέρουσα, ώριμη και αποκαλυπτική ιστορική μελέτη της Μαρίας Νυσταζοπούλου-Πελεκίδου, μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου της Ελληνικής Επιτροπής Σπουδών Ν. Α. Ευρώπης που έχει ως αντικείμενο ιστορικής αναλυτικής έρευνας και ανάπτυξης το "Μακεδονικό Ζήτημα", μέρος του οποίου είναι και το Σκοπιανό. Το αποκαλυπτικό αυτό ιστορικό κείμενο που καλύπτει το "Μακεδονικό Ζήτημα" από κάθε οπτική γωνία γιατί ασχολείται με όλες τις ιστορικές του διαστάσεις ενδιαφέρει άμεσα κάθε Έλληνα και Ελληνίδα και αξίζει την προσοχή τους.Η ιστορικός-συγγραφέας της αξιομνημόνευτης και αξιοπρόσεκτης αυτής επιστημονικής-ιστορικής μελέτης, που πραγματεύεται το συγκεκριμένο θέμα με επιμέλεια και υπευθυνότητα, αντιμετωπίζει το "Μακεδονικό Ζήτημα" με επιστημονική και ιστορική τελειότητα, με οργανωμένη και λεπτομερή συγκέντρωση στοιχείων, με πλήρη, διεξοδική και απόλυτα πειστική τεκμηρίωση. Δεν την απασχολεί -και ορθώς- το Σκοπιανό πρόβλημα, γιατί είναι τελείως άσχετο με την Ελληνικότητα της Μακεδονίας μας. Είναι εσωτερικό πρόβλημα των Σκοπιανών, είναι ανύπαρκτο θέμα για την Ελλάδα και τον Ελληνισμό, θέμα που επινοήθηκε σε βάρος της χώρας μας από έναν τυφλό, που αντιβαίνει στην ιστορική αλήθεια Εθνικισμό - σωβινισμό των Σκοπιανών.